|
Skupština Crne Gore je 27. jula velikom većinom glasova (67 "za", 6 "protiv" i 4 uzdržanih) usvojila antidiskriminacioni zakon kojim se diskriminacija zabranjuje na osnovu brojnih karakteristika, uključujući seksualnu orijentaciju i rodni identitet.
Ovaj zakon bi trebalo da sankcioniše svaki vid diskriminacije, međutim prema mišljenju poslanika iz opozicije taj zakon nije dovoljan da bi se sprečili svi oblici diskriminacije koji su zabeleženi u Crnoj Gori.
"Zabrana svakog oblika diskriminacije jedan je od ključnih koraka ka postizanju većeg stepena demokratije i ostvarivanju vrijednosti tolerancije, ravnopravnosti i jednakih mogućnosti za sve”, navodi se u obrazloženju Predloga zakona.
Prema rečima ministra za ljudska i manjinska prava Ferhata Dinoše zakonom je predviđeno sprečavanje posebnih oblika diskiriminacije.
"Posebni oblici diskriminacije, diskriminacija u postupcima pred organima javne vlasti, diskriminacija po osnovu zdravstvenog stanja,diskriminacija po osnovu starosne dobi, u oblasti vaspitanja,obrazovanja i stručnog osposobljavanja, u oblasti rada, diskriminacija po osnovu vjere i uvjerenja, diskriminacija osoba sa invaliditetom, po osnovu rodnog identiteta i seksualne orijentacije," kaže Dinoša.
Zanimljivo je, međutim, da je upravo ministar za ljudska i manjinska prava Ferhat Dinoša kritikovao zabranu diskriminacije po osnovu seksualne orijentacije, jer se to kosi sa "moralnim načelima društva".
Opozicione stranke su pohvalile deo odredbi koje se nalaze u zakonu o sprečavanju diskriminacije, ali i izneli više primedbi. Snežana Jonica je ocenila da niz oblika diskiriminacije koji su zabeleženi u Crnoj Gori i kojih su građani svesni nije zastupljen u zakonu.
"Zakonom nije definisan niz stvari na koje nas obavezuju preporuke Savjeta Evrope. Nije definisan govor mržnje, nije definisana politička diskriminacija, kao poseban oblik diskriminacije koji prepoznaje 60 posto građana u Crnoj Gori. Nije naglašena diskriminacija djece, nije dovoljnoprecitirana diskriminacija iz oblasti rada," kaže Jonica.
O političkoj diskriminaciji govorio je poslanik albanske nacionalne partije Forca Genci Numanbegu i predstavio stanje u najjužnijoj crnogorskoj opštini Ulcinju.
"U Crnoj Gori je teško biti pripadnik opozicione stranke, čak i simpatizer. To se dešava i dan danas. Imamo slučajeve da u toku turističke sezone da se ljudima ruše objekti gdje je, ili lokalna vlast svojim ne činjenjem ili činjenjem dovela do toga da se različito rješavaju isti problemi," rekao je on.
Nebojša Medojević, poslanik Pokreta za promjene, je insistirao da se donese poseban zakon kojim bi se sankcionisao mobing - psihička tortura zaposlenih u preduzećima.
"Dobro je da je ovdje uveden kao jedan član, ali o mobingu moramo da donesemo poseban zakon. Radi se o posebno teškoj situaciji naših zaposlenih, koji nijesu obuhvaćeni kolektivnim ugovorima. Kao što znate, skoro niti jedan crnogorski tajkun ili privatnik nema, niti dozvoljava rad sindikata i njihovi ljudi nemaju nikakvu zaštitu. Moramo o tome donijeti poseban zakon koji će na temeljan način regulisati ovu oblast," smatra Medojević.
Pojedini poslanici su izrazili sumnju u primenu zakona o sprečavanju diskriminacije. Nataša Vuković iz Socijalističke narodne partije je podsjetila na stanje diskriminacije prema ženama.
"Zakon o rodnoj ravnopravsnosti je usvojen. Koji su pozitivni efekti? Da li se nešto promijenilo u položaju žena u Crnoj Gori u usvajanjem ovog zakona? Da li su žene postale vidljivije na mjestima odlučivanja? Koliko je ministarki,koliko poslanica, koliko odbornica trenutno u Crnoj Gori? Da li je cilj samo usvajanje ili i primjena zakona? Postoji li stvarana i iskrena politička volja onih koji odlučuju i od kojih zavisi primjena zakona. I konačno, da li smo kao društvo spremni za tako nešto?" pita se Vuković.
Novica Stanić iz Nove srpske demokratije je takođe pohvalio deo zakona kojim se ukazuje da svako ima pravo da izrazi svoj rodni identitet i seksualnu orijentaciju.
"Znate, naši ljudi imaju običaj da često dok ispijaju kafu nagađaju o seksualnoj orijentaciji pojedinih svojih komšija, sugrađana i drugih. Evo prilike da se to više ne radi. Ovim se omogućuju Parade ponosa i dobro bi bilo da se organizuju od Podgorice pa redom diljem Crne Gore, u svakoj opštini," kaže Stanić.
Zakonom je predviđeno da niko ne može da trpi štetne posledice zbog prijavljivanja slučaja diskriminacije, davanja iskaza pred nadležnim organom ili nuđenja dokaza u postupku u kojem se ispituje slučaj diskriminacije.
Crna Gora je poslednja država zapadnog Balkana koja je usvojila antidiskriminacioni zakon.
Pre nje, to je učinila Makedonija, u aprilu ove godine, ali je prethodno izbrisan član kojim se zabranjuje diskriminacija na osnovu seksualne orijentacije.
(Labris, Slobodna Evropa)
|
